وبلاگ دامپزشک

Normal 0 false false false EN-US X-NONE FA MicrosoftInternetExplorer4

دوپینگ در اسب

دوپینگ در اسب

   گردآورندگان:

دكتر حميدرضا عليپورخيرخواه  دانش آموخته دانشكده دامپزشكي دانشگاه آزاد اسلامي تبريز

Hamidreza.khairkhah@gmail.com

دكتر علي حسن پور        استاديار دانشكده دامپزشكي دانشگاه ازاد اسلامي تبريز

Alihassanpour2000@yahoo.com

مهندس كيومرث مولادوست   كارشناس علوم دامي

(( چاپ شده در نشریه ماهنامه نظام دامپزشکی سال نهم ، شماره دوازدهم، سال ۱۳۸۹))

مقدمه:

امروزه جوايز مالي و شهرت ناشي از موفقيت در دنياي ورزش مي‌تواند موجبات تمايل ناسالم براي كسب موفقيت به هر قيمت را در اسب داران فراهم آورد. براي موفقيت در رقابت، ممكن است بعضي از افراد از عوامل نيروزا سود جویند، كه این امر باعث تقويت عملكرد ورزشي فراتر از توان ژنتيكي و اثرات تمرين در اسب‌ها مي‌شود.

با پيشرفت علوم مختلف و كشفيات متنوع، متأسفانه همان‌گونه كه توانسته‌ايم به داروها و تركيبات موثر در بسياري از بيماري‌هاي درمان ناپذیر دست پيدا كنيم به همان صورت عده‌اي فرصت‌طلب و سودجو نيز توانسته‌اند با استفاده از تركيبات و داروهاي خاصي، اسب‌ها را مورد تهييج و تحريك غيرطبيعي قرار داده و براي دستيابي به منافع مادي خود و يا ديگران، حتي سلامت حيوان را شديداً با خطر مواجه نمايند.

        دوپينگ[1] يا نيروافزايي، مصرف غيرمجاز داروها و تركيباتي است كه به شيوه‌هاي مختلف به بدن حيوان رسانده شده تا سبب تحریک اسب‌ها براي دويدن سريعتر، استقامت بيشتر در دويدن و پيمودن مسيرهاي طولاني، پريدن‌هاي بلندتر و نهايتاً افزايش عملكرد و متابوليسم عمومي و طبيعي حيوان ‌شود.

تاریخچه

به عنوان نماد ورزش های رقابتی، نخستین بازی های المپیک در سال 776 قبل از میلاد در یونان شکل گرفت. نخستین مورد ثبت شده مصرف مواد نيروزا در قرن سوم پیش از میلاد در بازی های المپیک باستانی ذکر شده است. مشخص شده که در این دوران، برخی ورزشکاران از رژیم های ویژه و معجون های محرک نظیر قارچ های توهم زا و دانه های کنجد برای افزایش کارآیی استفاده مي نموده اند.

مصریان باستان از نوشیدنی خاصی برای بهبود کارآیی خود استفاده می کردند که برای تهیه آن نعل های مستعمل چهارپایان در نوعی روغن گیاهی جوشانده می شد.

استفاده از داروها در طی دوران رم باستان نیز ثبت شده است. ورزشکاران رشته ارابه رانی ترکیب خاصی را به اسب های خود می خوراندند تا سریع تر بدوند؛ همچنان که بسیاری از گلادیاتورها برای آنکه در مبارزات خود پیروز شوند، از مواد و تركيبات مخصوصی استفاده می کردند. استفاده از محرک ها توسط شوالیه های قرون وسطی نیز ذکر شده است.

اگرچه بازی های المپیک نوین در سال 1896 آغاز شد، ولی توجه علمی و پزشکی به رژیم غذایی و تمرین ورزشکاران المپیک تا سال 1922 شکل نگرفته بود. در سال 1928 فدراسیون بین المللی دو و میدانی به عنوان نخستین فدراسیون جهانی، دوپینگ (در آن زمان معادل مصرف مواد محرک) را ممنوع اعلام نمود. بسیاری از فدراسیون های دیگر نیز از این اقدام تبعیت کردند، ولی محدودیت ها به علت عدم انجام آزمون ها، غیرمؤثر بودند.

در حقیقت، در تمام طول تاریخ تعدادی از ورزشکاران در پی یک معجون جادویی بوده اند که به آنها توان مضاعف ببخشد، به آنها کمک کند تا سریع تر به کارآیی مناسب برسند یا در شرایطی مانند وقوع آسیب یا بیماری، انجام رقابت را برای آنها میسر سازد

تعریف دوپینگ

در مورد واژه شناسی کلمه دوپینگ نقطه نظرات جالبی وجود دارد. بر اساس یکی از آنها، این واژه از كلمه dop مشتق گردیده است. کلمه دوپینگ ریشه در زبان محلی کشور آفریقای جنوبی  دارد. در این کشور نوعی نوشیدنی قدیمی به همین نام وجود دارد که بومیان این منطقه در زمان انجام مراسم و آئین های سنتی و انواع رقص هاي خود، با نوشیدن آن می توانند بدون احساس خستگی برای مدت طولانی به انجام مراسم خود بپردازند.

 نقطه نظر دیگر آن است که این واژه احتمالاً از لغت آلمانی doop (نوعی سس غلیظ) گرفته شده که در فرهنگ محاوره ای آمریکایی برای توصیف چگونگی بیهوش کردن قربانیان توسط سارقان، با استفاده از مخلوط تنباکو و دانه های یک گیاه خاص وارد شد که این ترکیب باعث ایجاد حالت خواب آلودگی، گیجی و توهم
 می گردید.

به تدریج این واژه استعمال گسترده تری پیدا کرد و در رابطه با ورزش تحت عنوان Doping اطلاق گردید. Dop نخستین بار در سال 1889 وارد فرهنگ لغات انگلیسی شد و جالب اینجا است که در آن زمان « یک معجون مخدر برای تأثیر روی کارآیی اسب های مسابقه» به عنوان معادل کلمه دوپینگ ذکر شده بود. در عصر حاضر، کاربرد این واژه کاملاً متحول شده است و در تعریف آن برتری غیرشرافتمندانه در کارآیی لحاظ شده است. با گسترش دوپینگ، این واژه نه تنها به سوءمصرف داروها، بلکه به کاربرد سایر روش های بهبو د کارآیی یا اقدام به تقلب در آزمون دوپینگ اطلاق میشود.

اگرچه در نظر اول ممکن است تعریف دوپینگ ساده باشد، ولی واقعیت آن است که هنوز در مورد تعریف جامع و کاملاً پذیرفته شده آن در بین مربیان، ورزشکاران و دست اندرکاران ورزشی اتفاق نظر وجود ندارد. بنابراین دوپینگ از جنبه های مختلف از جمله قانونی، اخلاقی، اجتماعی و فلسفی تعریف شده است.

یکی از نخستین تعاریف سازمانی در سال 1967 توسط کمیته بین المللی المپیک به این صورت ارایه شده است:« استفاده از مواد و تکنیک ها به هر شکل یا کمیت نامعمول یا غیرطبیعی برای بدن با نیت کلی رسیدن به افزایش مصنوعی و غیرشرافتمندانه کارآیی در رقابت».

تعریف جالب دیگری توسط خوان آنتونیو سامارانش ر ئیس سابق کمیته بین المللی المپیک ارایه شده است که نشانگر یک رویکرد انسان گرایانه به موضوع است:« دوپینگ تقلب است. دوپینگ به مثابه مرگ است. مرگ فیزیولوژیک، به خاطر تغییرات وسیع و گاه غیرقابل برگشت روند طبیعی بدن در نتیجه دستکاری های غیرقابل توجیه. مرگ جسمانی، چنانچه موارد خاص غم انگیز مرگ در سالیان اخیر نشان داده اند. مرگ روحی و فکری، به خاطر رضایت شخص به تقلب، نادیده انگاشتن قابلیت ها و ظرفیت های شخصی و بزرگ کردن ضعف ها و معایب و در نهایت مرگ اخلاقی به واسطه تعدی فرد از قوانینی که تمام جامعه بشری پایبند آن هستند».

امروزه آژانس جهانی ضد دوپینگ، تعریف جامع تری ارایه داده است و دوپینگ را به عنوان وقوع یک یا چند تخلف از قوانین ضددوپینگ به شرح ذیل قلمداد می کند:

وجود یک ماده غیرمجاز یا متابولیت ها یا نشانگرهای آن در نمونه اخذ شده از ورزشکار؛ استفاده یا اقدام به استفاده از یک ماده یا روش غیرمجاز ؛ امتناع، غیبت یا طفره رفتن از شرکت در نمونه گیری بدون دلایل قانع کننده، پس از دریافت حکم نمونه گیری بر اساس قوانین اجرایی نهاد مجاز نمونه گیر؛ در اختیار قرار ندادن اطلاعات لازم در مورد محل دسترسی به ورزشکار برای نمونه گیری خارج از مسابقات، نظیر عدم اعلام محل حضور یا غیبت از نمونه گیری؛ دستکاری، یا اقدام به دستکاری در هریک از مراحل کنترل دوپینگ؛ در اختیار داشتن مواد و روشهای ممنوعه؛ داد وستد هرگونه ماده یا روش ممنوعه؛ تجویز و یا قصد تجویز یک ماده یا روش ممنوعه به ورزشکاران. همچنین معاونت، تشویق، حمایت، همدستی، سرپوش گذاری یا هرگونه مشارکت برای تخلف و حتی تلاش برای تخلف از قوانین مبارزه با دوپینگ است.

در دامپزشکی مسئله دوپینگ به طور رسمی در سال 1912 طرح گردید و پس از آن برخی قوانین در سال 1930 وضع شد و از آن زمان به بعد از اسب ها و به ویژه اسب های قهرمان برای بررسی مصرف مواد نیروزا آزمایش
به عمل آمد که عمدتاً از طریق ادرار و یا خون می باشد.

          عوامل نيروزا:

عوامل نيروزا را مي‌توان به چهار دسته تقسيم نمود:

1- عوامل دارويي (داروهاي تقويت‌كننده عملكرد، مثل داروهاي آنابوليك و داروهاي محرك)

2- عوامل فيزيولوژيك (مثل دوپينگ خون)

3- عوامل مكانيكي (مانند استفاده از ابزار و تجهيزات خاص)

4- عوامل تغذيه‌اي (مانند مكمل غذايي)

اين عوامل مي‌توانند به صورت‌هاي زير به بدن حيوان رسانده شوند:

- تزريق

- خوراندن

- قرار دادن در زيرپوست و جذب تدريجي

- تنقيه

-         قرار دادن در مجاورت مخاطات

-         ماليدن روي پوست

-         قرار دادن به عنوان ابزار غيرقانوني در زين و برگ و يا دهنه حيوان

به اين ترتيب «دوپينگ» عبارتست از تغيير در عملكرد و توان طبيعي حيوان.

ممكن است تغيير عملكرد و توان حيوان گاهي از اوقات، برای از كار انداختن طبيعي آنها به منظور باختن در مسابقات باشد كه در آن صورت هم «دوپينگ» مصداق پيدا مي‌كند.

براي تضمين يك مسابقه عادلانه، دوپينگ به وسيله مراجع قانوني كنترل مي‌شود. مراجع قانون‌گذار قوانيني وضع كرده‌اند كه موارد قابل قبول و غيرقابل قبول را مشخص مي‌نمايد.

قاعدتاً پشتوانه اين قوانين، اجراي برنامه‌هاي دقيق كنترل دارويي است كه شامل تهيه و تجزيه و تحليل نمونه‌هاي مختلف از اسب‌هاي مسابقه‌اي مي‌باشد.

انواع دوپينگ:

انواع مختلفى از داروها برای تأثير بر وضعيت اسب مورد استفاده قرار می گيرند. در درجه اول دوپينگ به منظور پيروزى است، كه به اسب داروهای آمفتامين، كافئين، آپومرفين، فنتانيل و... برای افزايش سرعت، تجويز مى شود. دوپينگ به منظور باخت يا دوپينگ تضعيفى نيز صورت مى گيرد كه به اسب داروهاى آرام بخش يا مضعف نظير آسه پرومازين تجويز مى شود تا سرعت اسب (رقيب) كاهش پيدا كند.

تصور مى شود كه داروهاى محرك دستگاه اعصاب مركزى با تأخير در بروز خستگى، باعث افزايش فعاليت اسب مى شوند. اين داروها ممكن است درك شديد حوادث را كاهش داده و باعث افزايش آگاهى شده و خستگى حاصل از كم خوابى را كاهش داده و توان كار را برای بردن جايزه، افزايش دهند. اين داروها ممكن است باعث فعاليت سيستم اعصاب سمپاتيك شده و فعاليت دستگاه قلب و عروق را افزايش دهند. ديگر رده هاى دارويى ممكن است ظهور خستگى را به تأخير اندازند. داروهايى نظير بى كربنات، افزايش چربى جيره، عوامل سازنده گلبول قرمز که به ترتيب به عنوان تامپون اسيدلاكتيك، تأمين كننده منبع انر‍ژى و افزايش ظرفيت حمل اكسيژن خون عمل مى کنند. تمامى اين داروها ممكن است خستگي را به تأخير اندازند.

"داروها برای پيروزى" داروهايى هستند كه دستگاههای اعصاب مركزی يا سمپاتيك را تحريك می كنند.
آمين های مقلد سمپاتيك مانند آمفتامین فعاليت حركتى را افزايش، خستگى را كاهش و فعاليت قلب و تنفس را افزايش می دهند. هر چند مخدرها در انسان باعث تضعيف مى شوند اما در اسب ها، اثراتى شبيه به آمفتامين ايجاد مى كنند و آستانه درد را افزايش مى دهند. استروئيدهاى آنابوليك باعث افزايش توده عضلاني و حالت تهاجمی می گردند، اما توانايى آنها در بالا بردن فعاليت اسب، بيشتر به اثرات روانی آنها نسبت داده میشود تا اثرات اسكلتى-عضلانى آنها.

"داروها برای باخت" آن دسته از داروهايى هستند كه به طور كلى فعاليت اسب را كاهش مى دهند. تجويز مقادير بيشتر مسكن هاى معروف ( نظير باربيتورات ها، آگونيست هاى گيرنده آلفا2آدرنرژيك  مثل دتوميدين، زايلازين) آرام بخش ها (مانند فنوتيازين ها، بوتيروفنون ها، بنزوديازپين ها) و خواب آورها ممكن است با تضعيف دستگاه اعصاب مركزى، فعاليت عمومى اسب را كاهش دهند.

سومین نوع دوپينگ هنگامى روى می دهد كه به منظور احياى فعاليت طبيعى اسبى، دارو تجويز شود. داروهايى نظير فنيل بوتازون يا فوروزمايد جزو اين رده قرار مى گيرند و اين در حالى است كه این عمل در بيشتر ايالت های امريكا به عنوان درمان كنترل شده تلقى مى گردد، در برخي نقاط اروپا نيز همين گونه است. دوپينگ درمانى
 مى تواند مشكلاتى را براى دامپزشك معالج، مربى و يا صاحبان اسب ها ايجاد نمايد.

چهارمين نوع، دوپينگ تصادفى مى باشد كه به دلایل غيرعمدى روى مى دهدكه در برگيرنده آلودگى نمونه هاي ادرارى با نيكوتين و يا كافئين در خلال نمونه بردارى است كه توسط شخص عامل روى می دهد. علت ديگر بعضی از موارد دوپينگ مثبت غيرعمدي در انگلستان، افزودن husk coca  به جيره اسب ها توسط تهيه كنندگان موادغذايی است. مربيانی كه اسب خريداری می كنند و از اين غذا بدون قصد، استفاده می كنند در واقع به اسب هايشان كافئين داده كه تبديل به تئوبرومين مي شود و در ادرار حيوان ظاهر مى گردد. متيل زانتين ها مانند كافئين و تئوبرومين اغلب به عنوان آلوده كنندهِ غذاهاى تهيه شده، محسوب می شوند. اين مواد جزو بالقوه غذاى تركيبی نظير تركيبات كوكا و قهوه قلمداد شده و ناشی از تجويز بيش از حد آن به عنوان ماده مقوی است.وجود تئوبرومين در نمونه هاي ادرار پس از مسابقه در بسياري از كشورها نگران كننده است، به علت اين كه تئوبرومين جزو داروهاى خانواده آلكالوئيد زانتين به شمار مى رود و ارتباط بسيار نزديكى با كافئين( يك محرك قديمى شناخته شده) دارد. رديابى تئوبرومين در نمونه هاى ادرارى، پس از مسابقات از اهميت ويژه اى برخوردار است.
 به نظر مى رسد مشكلات آزمايش و تغيير اهميت اين نمونه ها، ناشى از ديدگاههاى متضاد در ارتباط با طبقه بندى تئوبرومين به عنوان يك دارو برای اهداف قانونى مسابقات مى باشد. بديهى است منابع بى ضرر تئوبرومين از قبيل شكلات يا غذای cocoa-bean به عنوان موادغذايی اصلی می باشد.

آزمايشگاهها می توانند مقادير كم مواد ممنوعه را مشخص نمايند كه ممكن است در اسب به صورت مواد داخلی بدن (آندوژن) زیاد باشد (مثل استروئيدهای آنابوليك) يا به صورت مواد خارجی (اگزوژن) در غذای ممعمولی اسب (مثل اسيد ساليسيليك) يا در غذای تهيه شده (مثل تئوبرومين) موجود باشد. يك آستانه بايد برای موادی كه به طور طبيعی وجود دارند تعيين شود.

دسته‌بندي داروهاي ممنوعه:

        تركيبات ممنوعه به گروه‌هاي دارويي؛  محرك‌ها، مخدرها، عوامل آنابوليك، مدرها و  هورمون‌هاي پپتيدي دسته‌بندي مي‌شوند

· محرك ها: نمونه‌هايي از موادمحرک ممنوع عبارتند از آمفنامين‌ها، آمفنيازول، برومانتان، مزوكارب، تربوتالين و موارد هم خانواده اين تركيبات.

· مخدرها: نمونه‌هايي از موادمخدر ممنوع عبارتند از بوپرنورفين، متادون، مرفين، پتيدين و تركيبات هم‌خانواده آنها.

· عوامل آنابوليك: اين دسته از مواد شامل استروئيدهاي آندروژنيك آنابوليك و داروهاي بتا 2 آگونيست مي‌باشد.

ü  استروئيدهاي آنابوليك آندروژنيك: نمونه‌هايي از اين استروئيدها عبارتند از آندروستين ديول، آندروستين ديون، كلوستبول، دي‌هيدروتستوسترون، متنولول و كليه تركيبات هم‌خانواده اين استروئيدها.

معمولاً در بررسي‌هاي آزمايشگاهي چنانچه غلظت ادراري تستسترون به اپي‌تستسترون بيش از شش به يك باشد، نتيجه آزمايش دوپينگ مثبت تلقي مي‌شود.

ü  بتا 2- آگونيست‌ها: تزريق و يا مصرف خوراندني بتا 2- آگونيست‌ها ممنوع است. نمونه‌هايي از اين دسته دارويي شامل با مبوترول، كلنبوترول، فنوترول، سالبوتامول و موارد هم خانواده آنها می باشد.

· مدرها (داروهاي ديورتيك): داروهايي مانند: استازولاميد، بومتانايد، اسيد اتاكرینيك، فوروزمايد، مانيتول و داروهاي ديگر هم‌خانواده با اين تركيبات جزء داروهاي ممنوعه مي‌باشند.

· هورمون‌هاي پپتیدی: علي‌رغم اينكه متأسفانه مصرف هورمون‌هاي ساختگی رو به رشد است، اما به دليل قيمت زیاد، مصرف محدودي دارند. يكي از مشكلات به وجود آمده در كنترل و بررسي اين تركيبات آن است كه اين داروها با استفاده از فنوني مثل مهندسي ژنتيك قادرند مولكول‌هايي مشابه با هورمون‌هاي درون‌زاد توليد كنند و تشخيص را مشكل سازند.

برخي از اين تركيبات عبارتند از:

ü     گنادوتروپين جفتي انسان (HCG): مشخص شده است كه تجويز HCG و تركيبات مشابه آن منجر به افزايش توليد داخلي استروئيدهاي آندروژن مي‌شود.

ü     گونادوتروپين‌هاي هيپوفيزي و ساختگی (LH): اين هورمون با هدف افزايش غلظت سرمي كورتيكوئيدهاي داخلي و ايجاد اثرات تحريكي آن مصرف مي‌شوند.

ü     كورتيكوتروپين (ACTH): استفاده از كورتيكوتروپين‌ اثرات مشابه مصرف كورتيكوئيدها را بر روي حيوان خواهد داشت.

ü     هورمون رشد (GH): اين هورمون باعث تحريك رشد، تحريك توليد پروتئين و تجزيه چربي‌ها و افزايش توده كم‌چرب بدن مي‌شود.

ü  اريتروپوئيتين (EPo): اريتروپوئيتين تعداد سلول‌هاي قرمز خون را تنظيم مي‌كند. اين هورمون از كليه‌ها ترشح شده و با رفتن به مغز استخوان باعث تحريك توليد گویچه های قرمز مي‌شود. به نظر مي‌رسد استفاده از اين هورمون براي افزايش اكسيژن‌گيري عضلات به ويژه در مسابقات استقامت موثر واقع شود.

داروهای مسأله ساز

مسكّن ها : آسه پرومازين و آرام بخش های وابسته به فنوتيازين كه به طور قانونی مورد استفاده قرار گرفته اند بر وضعيت اسب های مسابقه و نمايشی تأثير می گذارند.  درمان اسب های عصبی با مقادير كم از داروی آرام بخش قبل از انجام مسابقه يا نمايش، اين امكان را برای آنها فراهم می كند كه به قدر كافی توان خود را متمركز نمايند.

دتوميدين يك داروی مسکن و ضد درد است كه اثرات تسکینی و ضد دردی آن عمدتاً از اثر آگونيستی آنها روی گيرنده های آلفا 2 آدنرژيك در نخاع و مراكز فوق نخاعی نتيجه می شود.

داروهای ضد التهاب: داروهای ضد التهاب مورد استفاده در اسب به ساليسيلات ها، دی متيل سولفوكسايد، هورمون آدرنوكورتيكوتروفيك، كورتيكواستروئيدها و ضد التهاب های غير استروئيدی تقسيم می شوند.

وضعيت قانونی كورتيكواستروئيدها در اسب های مسابقه در حوزه قضايی بين المللی مسابقات فرق می كند. هر چند كورتيكواستروئيدها در برخی از ايالت های، امريكا ممنوعيت شديدی ندارند اما در انگلستان، ايرلند، فرانسه، استراليا و در بيشتر ايالت های، امريكا تجويز نمی گردد.

فلونكسين معمولاً در مسابقات كاليفرنيا، نه تنها برای درمان كوليك بلكه به عنوان يكی از چهار داروی ضد التهاب غير استروئيدی توسط انجمن مسابقات اسب آن ايالت مجوز مصرف دارد. اما نبايد زمان مصرف آن بیتتر از 24 ساعت قبل از مسابقه باشد.

فوروزمايد: خونريزی ريوی ناشی از تمرين كه در 75-26% اسب های مسابقه روی می دهد، خطر جدی برای ايجاد جراحات شديد براي سواركار و اسب در حين مسابقه است؛ چرا كه در نتيجه خونريزی اسب به يكباره متوقف می شود. فوروزمايد (لازيكس) رايج ترين داروی مورد استفاده در اين شرايط است. فوروزمايد مدر پرقدرتی است كه می تواند ميزان دفع ادرار را تا پنجاه برابر افزايش دهد. به علت افزايش ميزان دفع ادرار غلظت داروهای موجود در ادرار به شدت دستخوش تغيير می گردد. بين تغييرات در وزن مخصوص ادرار و غلظت داروها در آن ارتباط مستقيم وجود دارد.

آگونيست های گيرنده بتا: در انسان اين داروها عمدتاً در درمان اختلالات تنفسی مانند آسم كه انقباض برونش ها، مانع تنفس طبيعی می شوند، مورد استفاده قرار می گيرد. اين داروها موجب گشاد شدن برونش ها می شود. تعريق، لرزش عضلانی و افزايش ضربان قلب از عوارض جانبی گزارش شده اين داروها می باشد.

بی كربنات سديم: مربيان استاندارد، بی كربنات سديم را قبل از مسابقه تجوبز می كنند تا با تأخير در بروز خستگی، وضعيت اسب را بهبود بخشند. در هنگام تمرينات بسيار سخت، تجمع لاكتات و يون های هيدروژن در سلول های عضلانی، باعث كاهش pH سلول ها می شود. تصور می شود اين كاهشpH  عامل مهمی در بروز خستگی به شمار می رود. تجويز بی كربنات سديم باعث افزايش pH خون می شود كه به نوبة خود باعث خروج يون هيدروژن از سلولهای عضلانی شده و بدين ترتيب باعث كم شدن اسيدوز داخل سلولی می شود.

راه های دوپینگ

· دوپينگ خون: تجويز خون شامل؛ تزريق خون، گويچه‌هاي قرمز و يا فرآورده‌هاي محتوي گويچه‌هاي قرمز است. اين فرآورده‌ها مي‌توانند از خود حيوان قبلاً تهيه و يا از حيوان ديگري تأمين شده باشد. به هر حال استفاده از خون و فرآورده‌هاي آن با اثرات وسيعي كه در متابوليسم مي‌گذارند، جزء موارد ممنوعه هستند.

        تجويز حامل‌هاي مصنوعي اكسيژن يا مواد افزاينده حجم پلاسما به دليل اينكه اين مواد مي‌توانند افزايش سطح گويچه‌هاي قرمز خون را كه به طور طبيعي با آزمايش هموگلوبين يا هماتوكريت مشخص مي‌شود مخفي كنند، ممنوع مي‌باشد.

· داروها: داروها و تركيبات غيرمجاز مي‌توان به طبقات و دسته‌جات دارويي از قبیل داروهاي ضددرد[2] ، داروهاي ضد تب[3] ، داروهاي ضد التهاب[4] ، محرك‌ها و مصفف های دستگاه تنفسي[5] ، داروهاي منبسط کننده عروق[6] ، داروهاي موثر بر اعصاب خودمختار[7] ، آنتي هيستامين‌ها[8] ، مدرها[9]  ، ملين‌ها[10] ، هورمون‌ها[11] ، ويتامين‌هاي گروه ب كمپلكس[12] ، بي‌‌حس‌كننده‌هاي موضعي[13]، شل‌كننده های عضلات اسكلتي[14] ، تركيبات ضددرد مخدر و مواد طبیعی افيوني[15]، داروهاي انتقادی خون[16]،  داروهاي موثر بر سوخت و ساز مواد قندي و چربي‌ها[17]  و  داروهاي آرام‌بخش[18] اشاره کرد.

از نظر شيميايی سه گروه عمده دارويی وجود دارند:

1-  تركيبات اسيدی (باربيتورات ها، ساليسيلات ها، فنيل بوتازون)، در محلول قليايی به صورت یونيزه در آمده و می توان آنها را از محلول اسيدی استخراج كرد.

2-    تركيبات خنثی (هيدرات كلرال، تری كلرواتانول) در هر pH يونيزه است و می توان آنها را در هر pH استخراج كرد.

3-  تركيبات بازی (صدهيستامين ها، بی حس كننده های موضعی كافئين، آمفتامين) در محلول اسيدی يونيزه می باشند و می توان آنها را از محلول بازی استخراج كرد.

داروهای بازی از جمله ضد دردهای مخدر و محرك ها، مضعف ها، بی حس كننده های موضعي و آرام بخش ها حداقل 100 سال است كه در اسب های مسابقه مورد استفاده قرار می گيرند. بسياری از اين داروها در غلظت كم فعال هستند و با تجويز مقدار معمول (در حدود 10 ميلی گرم يا كمتر) به اسب می توان آنها را از نمونه های ادرار بعد از مسابقه، رديابی كرد.

با تنظيم pH مايعات بدن، شيميدان های متخصص تجزيه، می توانند بر مقدار دارويی كه می تواند به صورت يونيزه وجود داشته باشد، تأثير گذارده و بدين ترتيب انتشار آن را به داخل حلال در جهت استخراج تسهيل می نمايند. در اين روش، آنها می توانند اين سه گروه دارويی راجدا سازند. پس از جداسازی اين داروها، روش های اختصاصی به منظور رديابی و تشخيص آنها مورد استفاده قرار می گيرند.

شواهد موجود گوشزد می كند كه pH ادرار اسب هايی كه روی مرتع به سر می برند همواره قليايی است و در بعد از مسابقه بخش اعظم نمونه های ادرار اسب های مسابقه، اسيدی است، زیرا pH ادرار می تواند بر غلظت برخی از داروها مؤثر باشد.

آسیب رسانی دوپینگ:

همان‌گونه كه مي‌دانيم در تمام جهان دوپينگ منع شده است و به عنوان جرم در مسابقات با عاملين آن برخورد جدي مي‌شود. متأسفانه به رغم اعمال مقررات شديد در مورد اين عمل ناپسند، هنوز عده‌اي فرصت‌طلب و سودجو از اينگونه روش‌هاي غيراخلاقي براي برنده شدن اسب‌ها در مسابقات استفاده مي‌كنند.

شايد دوپينگ كردن حيوان بتواند با نتايج كاذب و زودگذر سبب كسب نتايج خوب در برخي از مسابقات كه كنترل دقيق آزمايشگاهي در آنها انجام نمي‌شود، بگردد، ليكن بايد به خاطر داشته باشيم عوارض جانبي بسيار زياد اين تركيبات در آينده نه چندان دور، سلامت حيوان را شديداً به مخاطره انداخته و از بروز پيشرفت‌هاي فيزيولوژيك طبيعي در اندام حيوان ممانعت مي‌نمايد.

دوپينگ اسب‌ها نه تنها براي آينده حیوان مخاطره‌آميز است، بلکه خطرات جدي فیزيولوژيك مانند بروز انواع سنكوب‌ها، صدمات شديد در اثر از خودبي‌خود شدن حيوان و برخورد با اجسام مختلف در حين مسابقه براي اسب و همچنين سواركار را در برخواهد داشت. با توجه به چنين خطرات مهلكي كه متعاقب استفاده از اين داروها به وجود خواهد آمد، برگزاركنندگان مسابقات ورزشي در تمامي كشورها نسبت به وضع قوانين سخت‌گيرانه‌اي در مورد دوپينگ اقدام نموده و همچنين با تأمين مدرن‌ترين و دقيق‌ترين تجهيزات آزمايشگاهي به بهترين شيوه قادر هستند حتي مقدار بسيار جزئي از اين تركيبات را نيز در بدن حيوان رديابي و مشخص كنند.

شیوه های دوپینگ:

البته استفاده از داروها تنها روش غيراخلاقي دوپينگ اسب‌ها نيست، استفاده از وسايل الكتريكي خاصي كه مي‌توانند در يك لحظه جريان با ولتاژ محدود را به بدن حيوان وارد و او را دچار تحریک نمايد، مثل اتصال برق به موانع پرش كه با اين كار بتوانند ميزان پرش را بالا ببرند، و يا نصب وسايل خاص فيزيكي به زين يا به فلز آبخوري در دهان حيوان و يا نصب روي چكمه‌هاي سواركار مي‌توانند دوپينگ كردن تلقي شده و عاملين آن تحت مجازات قرار گيرند.

توصيه لازم به كليه افرادي که صاحب ‌نقش در اين امر هستند آن است كه ضمن عدم استفاده از اين‌گونه ابزار غيرمتعارف از مصرف هرگونه دارو، سرم، مكمل‌هاي خوراكي، پمادهاي ماليدني و اسپري‌هاي استنشاقي روي اسب‌ها از 72 ساعت قبل از شروع مسابقات اكيداً خودداري نمايند. زیرا، دوپينگ اسب مي‌تواند سبب آن شود كه نتايج واقعي در مسابقات حاصل نشود. لذا باید در ميادين مختلف جهت تشخيص اسب‌هاي دوپينگ شده تلاش جدي به عمل آید. چرا که در صورت سهل انگاری، میادین به شدت دچار هرج و مرج شده و تبديل به بازارمكاره‌اي براي سود جريان و شرط‌بندي‌هاي غيررسمي و غيرقانوني و تشكيل سازمان‌هاي مختلف اقتصادي سياه در حاشيه برگزاري مسابقات گشته و تمامي مسابقات و مقاصد ورزشي مسابقات را به شدت متأثر و آلوده  می سازد.

روش های تشخیص دوپینگ:

روش‌هاي مختلفي براي انجام آزمايش‌هاي دوپينگ وجود دارد كه هر كدام برحسب شرايط مسابقات آن كشور و داروهاي رايج و نيازمندي به دقت آزمايش تعيين و استفاده مي‌شوند.

اهداف سم شناسی قانونی بدين قرار می باشند:

1-    جداسازی و تشخيص مواد شيميايی مورد استفاده به كمك روش های آزمايشگاهی مناسب.

2-    تعيين مقدار هر ماده شيميايی قابل تشخيص در نمونه.

3-    تائيد بيشتر و تفسير نتايج آزمايشات عامل مسبب و اثر مواد روی سلامت و بهبودی.

4-    بيان كردن نتيجه بر پايه حقايق.

نمونه برداری برای داروهای دوپينگ

از نظر عملی از چهار مايع بدن به منظور آزمايش ماده دوپينگ زا نمونه برداری می كنند. اين چهار مايع عبارتند از: عرق، بزاق، خون و ادرار.

عرق گاهی جمع آوری می شود اما از لحاظ قانونی می تواند غير قابل قبول باشد، بدين علت كه مشكلاتی را از نظر آلودگی ايجاد می كند (مثل نيكوتين دست يك نفر سيگاری، تئوبرومين شكلات يا مقادير كم باقی مانده از دارويی كه چند روز جلوتر تجويز شده است). بدين دلايل بسياری از متخصصين قانونی، عرق را نمونه مناسبی نمی دانند و در حال حاضر بندرت مورد استفاده قرار می گيرند.

به طوركلی ادرار به عنوان بهترين مايع بدن، برای تجزیه شناخته شده است، چرا كه تمام یا قسمتی از بيشتر داروها از راه ادرار دفع می شود. علاوه بر داروهای اصلی كه بدون تغيير دفع می شوند. متابوليت های دارويی نبز غالباً در ادرار دفع می گردند و اين متابوليت ها در بعضی از موارد، مانند (اكسی فن بوتازون ناشی از فنيل بوتازون) از نظر فارماكولوژيك فعال می باشند. در مورد رديابی داروها يا متابوليت دارويی در بعد از مسابقه، استفاده از آزمايش ادرار در مقايسه با آزمايش خون دارای مزيت هايی می باشد.

مقادير زيادی، ‌ادرار را می توان به دست آورد و اغلب مقادير كافی را می توان برای آزمايش های دقيق و آزمايش های تأئيدی كه توسط ساير آزمايشگاه ها صورت می گيرد، تهيه كرد. بيشترين مزيت آن در اين است كه داروها يا متابوليت های دارويی اغلب در ادرار تغليظ می گردند.

ادرار در ظرف مناسب با نمونه برداری از حيوانی كه به طور طبيعی ادرار می كند جمع آوری می گردد. حايز اهميت است كه مقادير كافی نمونه ادرار فراهم شود تا متخصص تجزيه، به مقدار كافی از آن داشته باشد. همواره بايد اطمينان حاصل كرد كه اولاً هر ماده دوپينگ زايی كه در يك نمونه رديابی می شود از حيوان موردنظر به دست آمده باشد و از بيرون و حيوان ديگري نبوده و از هرگونه آلودگی نيز مبرا باشد. در ثانی بايد اطمينان پيدا نمود كه مقادير كافی نمونه برای انجام آزمايش فراهم شده باشد و سوم آن كه نمونه را در اختيار صاحب دام برای ارائه به يك متخصص تجزيه بی طرف، قرار داده شود. اين مسأله هرگونه اختلاف يا عدم توافق را در موارد مثبتی كه از تجزيه يك نمونه به دست می آيد، برطرف می كند. علاوه بر اين، به علت اينكه بايستی تمام نگرانی هايی كه در مورد تمام وسايل و ظروف مورد استفاده برای عاری بودن از مواد دوپينگ زا وجود دارد، برطرف شود. بايد با استفاده از روش های كنترل شده بهترين روش نمونه برداری صورت پذيرد. برای اين كار بايد از دو ظرف استفاده كرد يكی برای نمونه اصلی و ديگری برای مادۀ شاهد. سپس محتويات هر دو ظروف (نمونه و كنترل) تجزيه شده را مورد بررسی قرار داده و فقط مواردی مثبت تلقی می شوند كه ظروف نمونه مثبت باشد.

هر دو نمونه در ظروف پلاستيكی جداگانه قرار داده شده و ظروف لاك و مهر می شوند. تمام نمونه ها كد بندی شده تا آزمايشگاه فقط از شماره آگاه باشد. سپس نمونه ها با تدابير امنيتی به واحد مربوطه تحويل داده می شوند.

وقتی خون مورد آزمايش قرار می گيرد، می توان نسبت به تفسير كيفی غلظت داروی تجويز شده اقدام كرد. در مقابل، نمونه ادراری ممكن است فقط مقدار تقريبی دارو را در حين گردش كردن خون به هنگام نمونه برداری مشخص سازد. اما بعضی داروها می توانند تا مدت های طولانی كه ديگر در خون قابل رديابی نيستند، در ادرار رديابی گردند. نمونه های خونی به طور معمول به علت بروز خطر آسيب به اسب و نيز خودداری صاحب دام از انجام چنين عملی، اخذ نمی شوند.

از آنجايی كه خون را می توان به راحتی و به سرعت از اسب ها اخذ نمود، مقدارخون برای استفاده در آزمايش قبل از مسابقه معمولاً حدود 20 ميلی ليتر، كمتر از 1/0حجم معمول ادرار است. اين مقدار كم بدين معناست كه مقدار داروی موجود برای متخصص تجزيه به موازات آن كاهش يافته است. به علاوه، بعضی از داروها يا متابوليت های دارويی در خون با غلظت كمتری نسبت به ادرار وجود دارند. داروی موجود در خون معمولاً به صورت داروی تغيير نيافته وجود دارد اما در ادرار به صورت تغيير يافته يا متابوليزه شده موجود است. در حقيقت رديابی تمام داروها در خون مشكل تر از ادرار است. در مورد داروهای اسيدی مثل فنيل بوتازون و فوروزمايد كه اتصال زیادی به پروتئين دارند و بدين لحاظ غلظت آنها در خون زیاد می باشد، استثناء هستند.

قبلاً از بزاق برای رديابی ماده دوپينگ زا، استفاده می شد که بدین ترتیب بسياری از نتايج مثبت گزارش می شد. در حال حاضر بزاق معمولاً مورد استفاده قرار نمی گيرد زیرا يكی‌از معايب اصلی آن اين است كه حجم كمی از آن را می توان به دست آورد. همچنين كارهای تجربی، حاكی از آن است كه بسياری از داروها به سادگی از خون وارد بزاق نمی شوند. غلظت داروها در بزاق كم است چرا كه بخشی از دارو در خون كه به پروتئين اتصال پيدا می كند وارد بزاق نمی شود. بنابراين داروهای اسيدی مثل فنيل بوتازون، ساير داروهای ضد التهاب غير استروئيدی و فوروزمايد فقط به مقدار بسيار كم در بزاق وارد می شوند.

زمان های پاك سازی داروها در اسب ها مسابقه، مشكل اصلی كنترل دارو در اسب محسوب می شود. به خوبی مشخص شده است كه اختلاف در PH ادرار برغلظت دارو و بر سرعت دفع بعضی از داروها تأثير می گذارد.

پايه و اساس تمامي اين آزمايشات به دو صورت است:

متبلور كردن داروها: در اين روش‌ با استفاده از معرف‌هاي مخصوص، ماده تخديركننده موجود در نمونه ادرار و يا بزاق و حتي خون را متبلور مي‌كنند.

آزمايش‌هاي فيزيكي: با تزريق نمونه‌هاي اخذ شده از ادرار و يا بزاق اسب‌ها به حيوان آزمايشگاهي، تغييراتي را كه در خصوصيات فيزيولوژيك حيوان رخ مي‌دهد دقيقاً‌ مورد بررسي قرار مي‌دهند. قاعدتاً هر قدر زمان اثرگذاري موقت تركيب مصرفي در بدن حيوان كوتاهتر باشد رديايي آن نيز مشكل‌تر خواهد بود. از اين‌رو توجه به چند نكته بسيار مهم است:

- در مسابقات پراهميت و بين‌المللي اسب‌ها از لحظه‌اي كه به مانژ نمايش (قبل از بردن به مانژ اصلي مسابقه) آورده مي‌شوند، به شدت كنترل مي‌شوند تا از خوردن قرص‌ و ساير داروهاي زود اثر بازمان اثرگذاري موقت جلوگيري شوند.

- بازديد زين و يراق و لباس سواركاران الزامي است.

- حركات غيرعادي حيوان مانند، ترشح كف شديد از دهان، تعريق شديد، از خود بي‌خود بودن، لجام گسيختگي، بزرگی بيش از اندازه سفيدي چشم، نفس صدادار و عميق متوالي در هنگام نمايش حيوان در حالت قدم و يورتمه قبل از شروع مسابقه مي‌تواند تا حدودي دامپزشك ميدان را به دوپينگي بودن اسب مظنون نمايد.

- برای جمع‌آوري ادرار حيوانات پس از مسابقه از داروهاي مدر استفاده نشود. معمولاً با نگهداري جداگانه حيوانات مورد نظر و گستردن بستري از پهن مرطوب شده طي يك تا دو ساعت بعد از مسابقه اسب به طور طبيعي ادرار خواهد كرد (به دليل تعريق زياد در حين مسابقه، ادرار كردن حيوان تا حدودي به طور طبيعي تأخير دارد).

متأسفانه رسم ناپسندي مخصوصاً نزد تركمن‌هاي كشور ما مرسوم است كه اصطلاحاً به «عرق‌گيري» معروف است و آن عبارتست از اينكه در روز مسابقه حيوان را يك تا دو مرتبه به طور تاخت تمرين داده و زماني كه عرق تمامي بدن حيوان را آغشته نمود نمد و جل‌هاي چندلايه را روي بدن حيوان پيچيده و به اصطلاح عرق‌گيري مي‌نمايند. اين عمل ضمن تحليل بردن انرژي حيوان باعث از دست رفتن مقادير زيادي آب و الكتروليت‌هاي بدن مي‌شود و به اسب صدمه جدي مي‌زند. در نتيجه، اسبي با این شرايط اگر تحت تأثير داروهاي مدر تزريقي برای نمونه‌گيري از ادرار نيز قرار گيرد به شدت دچار از دست دادن آب مي‌شود و جبران اين وضعيت حيوان را چند روزي عقب مي‌اندازد.

دوپينگ اسب‌ها صرفاً مربوط به اسب‌هاي مسابقات اسب دواني نيست و در بسياري از ورزش‌هاي اسبي متأسفانه چنين شرايطي كم و بيش مشاهده مي‌شود.

· روش‌هاي ممنوعه:

1-افزايش انتقال اكسيژن:

دوپينگ خوني: عبارتست از تزريق خون يا فرآورده‌هاي خوني خود حيوان يا يك حيوان ديگر.

استفاده از محصولاتی که باعث تشدید انتقالات اکسیژن می شوند.

2- دستکاریهای شیمیایی و فیزیکی به روش های زیر ممنوع می باشند:

دستکاری یا تلاش برای دستکاری در مراحل نمونه گیری کنترل دوپینگ به منظور ایجاد اختلال در صحت و سلامت نمونه اخذ شده مانند سوند گذاری ادراری، تزریق انواع سرم ها و کلیه تزریق های وریدی ممنوع می باشند.

3- دوپینگ ژنی یا سلولی:

عبارت است از استفاده غیر درمانی از ژن ها، اجزای ژنتیکی شامل DNA یاRNA و یا سلول هایی که دارای قابلیت ارتقای عملکرد حیوان هستند. با توجه به تعریف فوق دوپینگ ژنی را می توان از طریق سه روش انجام داد. این روش ها عبارتند از:

-   تزریق DNA به طور مستقیم به درون بدن، که در مورد سلول های خاصی از بدن مانند سلول های عضلانی کاربرد دارد.

-   تزریق سلول های دستکاری شده به درون بدن: بعد از دستکاری سلولها در آزمایشگاه میسر می باشد.

-                     تزریق یک ویروس اصلاح شده: در این روش توسط این ویروس عفونت ایجاد میشود و از آن طریق ژن جدید برداشت می شود. این روش کارایی بسیار بالایی دارد. چون همه انواع سلول های بدن قابلیت دریافت DNA ساختگی را دارند.

مشکل اساسی  در این نوع دوپینگ سختی تشخیص و عدم کارایی دقیق روش های موجود می باشد. چرا که ژنهای وارد شده به داخل بدن تا حدودی از نوع خود سلول های بدنی می باشد. مشکل دیگر در دوپینگ ژنی به خطر افتادن سلامت بدن حیوان است، زیرا عوارض جانبی مانند پاسخ های ایمنی مهلک و کشنده، حملات قلبی، تومورهای سرطانی و ... از عوارض گزارش شده این نوع دوپینگ می باشد.

آسیب شناسی دوپینگ

عموماً انجام دوپینگ به دلایل زیر صورت می گیرد:

-         کارگران نمونه گیر آموزش لازم را ندیده اند.

-          نبود آزمایشگاه داخلی

-          پایین بودن سطح جریمه ها

-     عوامل غیر مجاز(افرادی که در مسابقات اسب دوانی به صورت غیرمجاز اقدام به شرط بندی غیرقانونی با ارقام زیاد می نمایند همواره تلاش می کنند به راه های مختلف نتیجه مسابقات را به نفع خود تغییر دهند.)

-          ناآگاهی مالکین و مربیان نسبت به اثرات سوءدوپینگ.

-          عدم اطمینان برخی از مالکین و مربیان نسبت به برگزارکنندگان که خود گاه مالک اسب شرکت کننده در مسابقات هستند.

-          عدم وجود امنیت در محوطه نگهداری اسب ها.

لذا به منظور کاهش میزان دوپینگ در سطوح مختلف مسابقات می توان با اقداماتی به شرح ذیل انجام داد:

-          ورود به انجمن های غیردولتی(NGO) مانند انجمن حمایت از حیوانات.

-          برگزاری سمینار ملی مبارزه با دوپینگ در اسب.

-          مبارزه با فروشندگان داروهای غیرمجاز .

-          آموزش در سطوح مختلف.

-          جایگزینی داروهای مجاز و پروتکل های پیشنهادی به جای دوپینگ

-          قانونمندی مربیگری

 

منابع:

    1-      Blood, D.C., Radostits, O.M., Gay, C.C., and Hinchcliff, K.W., 2000,Veterinary Medicine, 9^th edition, Saunders Company, Philadelphia

    2-      Colhan, P.T., Mayhew, I.G., Merritt, A.M. and Moore, J.N., 1999, Equine Medicine and Surgery, 5^th edition, Mosby Company, S.T. Louis

    3-      Carpenter, S.L. and Mcdonell. W.M., 1995, Misuse of Veterinary Phenylbutazone, Archives of Internal Medicine,155

    4-       Trent R J, Alexander I E (2006). Gene therapy in sport. Br J Sports Med 40:4-5.

    5-       Gaffney GR, Parisotto R (2007). Gene Doping: A Review of performance-enhancing genetics. Pediator Clin N Am 54: 807-822.

6-  اوحدی نیا، حسن؛ پرورش اسب و ورزش سوارکاری، انتشارات علم و قلم، 1378.

7- باراگری، توماس ب؛ فارماكولوژی بالينی دامپزشكی، جلد سوم: تك سمی ها، مترجم: سيد احمد فاطمی؛ تهران، انتشارات سازمان نظام دامپزشكی، 1383.

8-   بورگ، ژان- فرانسوا و همکاران؛ دوپینگ، سلامت ورزشکاران- ورزش حرفه ای، مترجم: فریبا قلی زاده، تهران، بامداد کتاب، 1385.

9-  حلب چی، فرزین؛ دوپینگ در ورزشکاران، مجله پژوهشی حکیم، دوره دهم، شماره اول، بهار1386 .

10-   حسینی، علی؛ بررسی مقایسه ایی وضعیت دوپینگ در مسابقات اسب دوانی کشور، ارائه شده در پانزدهمين كنگره دامپزشكي ايران، 7و8 اردیبهشت 1387

11-   حسینی، غزاله، کاهش دوپینگ در مسابقات اسب دوانی کشور، (پایان نامه)، ارائه شده در فصلنامه رخش، شماره24، تابستان1389.

12-      خلیلی، مسعود؛ اسب و آنچه من می دانم، تهران، نشر ذره، 1387.

13-      بارا گری، توماس. ب؛ فارماکولوژی جامع دامپزشکی،مترجم: فاطمی نیا، سید احمد، تهران،  انتشارات پرتو واقعه، 1384.

14-      فقیهی، سیدمحمد؛ مبانی فارماکولوژی دامپزشکی جلدهای1،2، تهران، انتشارات جنگل، 1382.

15-      فقیهی، سیدمحمد؛ مبانی فارماکولوژی دامپزشکی جلد3، تهران، انتشارات جنگل، 1383.

16- فلاحي، علي اصغر، دوپينگ ژنتيكي و ملاحظات اخلاقي آن، فصلنامه اخلاق در علوم و فناوري، شماره هاي 3و4، سال 1386 .

 

/* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-bidi-font-family:Arial; mso-bidi-theme-font:minor-bidi;}